Heinz ikilemi
Heinz ikilemi ( Kohlberg ahlaki gelişim teorisi olarak da geçer ); Lawrence Kohlberg tarafından ortaya atılan ahlaki teori ve ikilemdir.
Heinz ikilemi kısaca şöyledir; Heinz isimli bir adam var karısı çok hasta ve karısını
tek iyileştirebilecek ilaç bir eczacıda vardır ama çok para istiyor. Heinz ise eczacıya paranın yarısını topladığını
geri kalanını bir şekilde sonra telafi edebileceğini söyler ama eczacı kabul etmez.
Ertesi gün Heinz’in karısı çok hastalanır ve ölüm döşeğine gelir.
Bunu gören Heinz eczaneyi soyup istediği ilacı alır ve karısına verir karısı da iyileşir.
Fakat sonra bir polis memuru ile eczacı gelir ve Heinz’i haneye tecavüzden suçlar ve mahkemeye
çıkarır ve ikilem başlar suçlu olan Heinz midir yoksa eczacı mı?
Lawrence Kohlberg insanların ahlakını ölçmek için bir ahlak cetveli yapmıştır.
Buna Heinz haksız suç işledi diyenler genellikle ergenlik dönemi öncesi insanlardı ve bunlar ahlak cetvelinde en altta yani Ahlak
öncesi dönemde yer alır. Heinz haklı ama bir ceza almalı diyenler ise orta yaşlarda ahlak cetvelinde ortada olan kişilerdi yani geleneksel düzeydelerdi.
Dünyanın çoğunluğu burada.
Heinz tamamıyla haklı diyenler ise en ahlaklılar oluyor ve ahlak cetvelinde en üst sırada yer alıyordu.
Bu insanlara geleneksel ötesi düzey deniyordu ve olgun insanlar oluyorlardı.
Heinz ikilemi bazı paradokslar da doğurdu mesela eğer Heinz o ilacı çalmasaydı ve karısı ölseydi karısını eczacı mı öldürmüş olurdu Heinz mı ?
Araştırmacı-Yazar: Sarp Bilge